Veel mensen zwoegen zich momenteel te pletter om werk, privé, pre-teaching en het huishouden allemaal op elkaar afgestemd te houden. Maar ik hoor uit diezelfde kringen ook hoe ze de extra tijd in gezinsverband en het feit dat ze ’s morgens niet moeten staan brullen op hun kinderen -dat ze hun schoenen moeten aandoen want anders te laat op school zijn, wel weten te appreciëren. Er valt wat gejaagdheid weg . Mensen komen makkelijker tot de essentie van hun zijn.

En neem nu ik zelf bijvoorbeeld, ik zit hier thuis, alleen, ik vind dat heel moeilijk, ik vertel daar vaak over en soms overvalt mij verdriet. Maar als ik mijn fiets neem of een stevige wandeling maak in de gentbrugse meersen. Dan kom ik tot besef dat ik niet veel nodig heb om echt gewoon gelukkig te zijn.

Minder bezig zijn met altijd maar meer, maar met altijd maar beter

Die verschillende emoties en gebeurtenissen doet bij heel wat mensen de hoop oplaaien dat het na corona misschien gewoon anders kan. Dat we minder bezig zullen zijn met altijd maar meer en meer, maar met “hoe worden we een betere versie van onszelf”.
Ik leef ook op die hoop, maar het wordt de laatste dagen wel duidelijk dat wie hoop op een maatschappij en economie op mensenmaat, nog hard zal mogen zwoegen. Want alles wordt in stelling gebracht voor een business as usual.

Alleen lijkt het allemaal niet snel genoeg te kunnen gaan want de mogelijke herneming van de economie is op 4 mei gepland en er zijn op dat moment helemaal nog geen mondmaskers voor iedereen beschikbaar

Neem nu de beslissing van nationale veiligheidsraad om de coronamaatregelen te versoepelen. Ze stellen dat voor omdat ze vinden dat de economie moet heropgestart worden. Onze welvaart is afhankelijk van de economie dus een heropstart is uiteraard een logische stap. Met een aantal logische regels: de bestaande coronamaatregelen en verplicht mondmaskers voor wie het openbaar vervoer neemt. Alleen lijkt het allemaal niet snel genoeg te kunnen gaan want de mogelijke herneming van de economie is op 4 mei gepland en er zijn op dat moment helemaal nog geen mondmaskers voor iedereen beschikbaar. Je moet ze zelf naaien, maar niet iedereen heeft een naaimachine. Een beslissing waarvan je je vragen kan stellen of ze wel rekening houdt met de gezondheid en angsten van mensen. Of ze wel rekening houdt met mensen.

Ondertussen worden al plannen gesmeed (onder voorbehoud van een dalende curve welliswaar, al lijken sommige lobbygroepen het daar niet echt mee eens) om op 11 mei de winkels open te doen en op 18 mei de scholen. Want de retailsector krijgt zware klappen en we moeten die mensen steunen.  Ik ga dat uiteraard niet tegenspreken.
Maar naast een exitstrategie voor de economie, is er geen exitstrategie voor de mens.
We zullen bij wijze van spreken in een niet nader genoemde Nederlandse winkel tafelpapier, servetten en feesthoedjes kunnen kopen. Maar zelfs aan een prachtig versierde thuis-feestdis voelt de alleenstaande zich heel eenzaam.

Verschillende psychologen en psychiaters waarschuwen al weken voor de gevolgen van zo een lockdown op de mentale weerbaarheid van de mens. Ze vertellen bijvoorbeeld dat elke avond  met alle buren dapper applaudisseren voor de essentiële beroepen heel wat doet tegen vereenzaming. Ik wil me niet bedenken hoe ik terug licht aan het einde van de tunnel zou zien als ik met één vriendin op 2m afstand van elkaar samen zou mogen dineren. Ik denk dat die feesthoedjes van die nadergenoemde winkel dan héél hard van pas zou komen.

Er is ook niemand die vraagt om te kiezen tussen economie en de mens. Ons pleidooi moet gaan over hoe we terug synergie vinden tussen beiden.

Een daarmee kom ik aan het punt van mijn betoog. Want voor elke stem in het debat die de hoogdringendheid van menselijk perspectief aankaart, krijg je het dubbele terug onder de vorm van: “neen, de economie verdient absolute voorrang want economie bepaalt de welvaart”.
Er is natuurlijk nog nooit iemand geweest die het belang van economie in vraag stelt, behalve wat fanatieke communisten dan. Er is ook niemand die vraagt om te kiezen tussen economie en de mens. Ons pleidooi moet gaan over hoe we terug synergie vinden tussen beiden. De samenhang tussen economie en mensen is de laatste weken nog nooit zo duidelijk geweest. Neem de arbeiders weg uit de fabriek en de economie krijgt klappen, zet mensen op tijdelijke werkloosheid en het consumentengedrag verandert door onzekerheid. En ook als straks de economie terug in gang wordt getrokken, zullen het de burgers zijn die massaal mondmaskers naaien  die vooraan de trektouwen staan.

We mogen ons dat rad niet voor de ogen laten draaien door economen met dure woorden en politici met Latijnse spreuken. Wij zijn wel degelijk nodig voor een goed draaiende economie. Zowel door onze economische activiteit als door consumptie. En over beide zaken kunnen we zeggen dat we liever gaan werken en consumeren als we gelukkiger zijn. Zomaar doelloos consumeren, dat maakt echter niemand gelukkig.

Dus we moeten blijven dromen en hopen, maar ook zorgen dat de kaas niet van tussen ons brood wordt gehaald. We zullen ons moeten verenigen en onze dromen op een bepaald moment afdwingen. Daar moeten we niet voor wachten op de politiek. Dat doen we beter zelf, leert ons de geschiedenis. Voor een betere maatschappij op mensenmaat.